Dzisiaj jest Niedziela, 05 lipca, godzina: 04:45

Historia

Prof. Józef Piłatowicz: Słownik zapomnianych i niezapomnianych

Historia12 listopada 2019, 17:12

Niedawno ukazały się kolejne tomy Słownika biograficznego południowego Podlasia i wschodniego Mazowsza. Gdzie i kiedy narodził się pomysł jego wydawania, jaki jest cel publikacji, czyje biogramy mogą znależć się w słowniku - na te i inne pytania odpowiada w wywiadzie redagujący Słownik prof. Józef Piłatowicz z Instytutu Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach.

Ukazały się trzeci i  czwarty tom „Słownika biograficznego południowego Podlasia i wschodniego Mazowsza”.  Gdzie i kiedy narodził się pomysł wydawania Słownika?

Tom I ukazał się w  2009 r. z inicjatywy śp. prof. Arkadiusza Kołodziejczyka, pod patronatem Instytutu Historii Akademii Podlaskiej (obecnie Instytut Historii Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego) w Siedlcach i Siedleckiego Towarzystwa Naukowego. W związku z przedłużającą się przerwą w wydawaniu kolejnego tomu w/w placówki postanowiły, po zawarciu odpowiedniej umowy, kolejne tomy wydawać już samodzielnie, utrzymując kolejną numerację tomów. W Instytucie Historii i Stosunków Międzynarodowych  UPH utworzyliśmy redakcję w składzie: Józef Piłatowicz, Katarzyna Maksymiuk, Hanna Świeszczakowska (redaktor językowy). Komitet Redakcyjny tworzą, oprócz w/w: Jarosław Cabaj, Dariusz Magier, Rafał Roguski, Dorota Wereda. Dwa kolejne tomy (II i III) ukazały się dzięki przychylności, w tym także finansowej: prof. Jarosława Cabaja - Dyrektora Instytutu Historii i Stosunków Międzynarodowych, prof. Stanisława Jaczyńskiego - Dziekana Wydziału Nauk Humanistycznych, prof. Mirosława Minkiny - Prorektora Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego do spraw Nauki w Siedlcach. W tym miejscu pragnę serdecznie podziękować około 40-tu Autorom, którzy przesyłają biogramy bez żadnej gratyfikacji finansowej. Na identycznych zasadach pracuję cała redakcja. Szczególne podziękowania należy skierować do Pani Hanny Świeszczakowskiej, która skrupulatnie pilnuje strony językowej biogramów. Dziękujemy.

 

- Jaki jest cel jego wydawania?

Celem wydawania „Słownika …” jest upamiętnienie ludzi, którzy wnieśli istotny wkład w rozwój społeczno-gospodarczy, kulturalny i cywilizacyjny interesującego nas regionu. Druga przesłanka to popularyzacja tych ważnych postaci w społeczeństwie, a zwłaszcza wśród młodzieży. Zamieszczone biogramy mogą stanowić punkt startu dla dalszych studiów nad konkretnymi postaciami, a ich osiągnięcia można wykorzystać w edukacji młodzieży.

 

- Do kogo adresowany jest Słownik?

Można powiedzieć, że do wszystkich, ale przede wszystkim do tych, którzy interesują się dziejami regionu, rodzin bohaterów biogramów, młodego pokolenia poszukującego wzorców dla własnej działalności społecznej, kulturalnej, politycznej.

 

- Jakie kryteria obowiązują przy wyborze publikowanych biogramów?

Terytorialny zakres określił prof. A. Kołodziejczyk, utrzymamy go w kolejnych tomach: dwa byłe województwa: bialskopodlaskie  i siedleckie i Wschodnie Mazowsze, czyli dzisiejsze powiaty: bialski, garwoliński, łosicki, łukowski, radzyński, siedlecki, sokołowski, mińsko mazowiecki, węgrowski, wołomiński i rycki. Drugie kryterium to osiągnięcia bohatera biogramu, wyróżniające go na tle całego społeczeństwa, czyli tych, którzy swoją  działalnością i pracą pozostawili wyraźny i trwały ślad.

 

- Co można powiedzieć, oczywiście w wielkim skrócie, o osobach, których biogramy umieszczono w dotychczas wydanych tomach?

Są to osoby, które odnotowały znaczące sukcesy w różnych dziedzinach życia społeczno-gospodarczego, kulturalnego, politycznego i sportowego osiągnęły znaczące sukcesy.

 

- Które z postaci już opisanych są szczególnie godne promowania wśród mieszkańców regionu, zwłaszcza wśród młodzieży?

W w/w dziedzinach można wskazać konkretne przykłady. Np. spośród polityków Antoni Ponikowski - prof. Politechniki Warszawskiej, premier  w II RP, kultura - Roman Kłosowski,  aktor, jeden z bohaterów „Czterdziestolatka”, sport - małżeństwo Maria Marianna i Adam Żyburowie, biskup Henryk Przeździecki, pisarz Józef Ignacy Kraszewski. Na odrębną uwagę zasługują oficerowie, którzy zginęli w Charkowie i Katyniu: Stefan Hajduk, Jan Kuźma, Czesław Antoni Swinarski, Stanisław Włoga.

 

- Pan jest jednym z redaktorów drugiego i trzeciego tomu, a kto jest autorem biogramów?

O składzie redakcji poinformowałem już wyżej. Autorzy biogramów, a jest ich spora grupa, około 40-tu osób, wywodzą się z różnych środowisk: uczelni, bibliotek, historycy regionaliści, redaktorzy czasopism, nauczyciele, studenci ostatnich lat Instytutu Historii i Stosunków Międzynarodowych, doktoranci z tegoż Instytutu, członkowie rodzin.

W tym miejscu chciałem zwrócić uwagę na okładki  tomów II i III. Przedstawiamy na nich charakterystyczne fragmenty dla poszczególnych miast. Na okładce t. II - Ratusz miejski w Siedlcach, t. III - pomnik św. Michała Archanioła w Białej Podlaskiej. W kolejnych tomach zamierzamy zaprezentować inne miasta.

 

- Gdzie można wypożyczyć lub kupić Słownik?

Można nabyć w Wydawnictwie Naukowym UPH w Siedlcach, ul. Źytnia 17/19, 08-110 Siedlce; www.wydawnictwo-naukowe.uph.edu.pl

Jest dostępny w Bibliotece UPH, ale słowników zazwyczaj nie wypożycza się, są one dostępne na miejscu w czytelni.

 

- Kiedy można spodziewać się wydania kolejnych tomów Słownika?

Tom czwarty ukazał się w końcu października 2019 r., nakładem Siedleckiego Towarzystwa Naukowego. Natomiast Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych przygotowuje kolejny tom „Słownika …”, osoby zainteresowane napisaniem biogramów zapraszamy do współpracy i prosimy o kontakt pod adresem: jozef.pilatowicz@uph.edu.pl

 

Rozmawiał Sławomir Kindziuk

Życie Siedleckie, nr 43 z 31 października 2019 r., str. 3

   

Jak zmieniły się Siedlce .30 lat odrodzonego samorządu

Historia27 maja 2020, 12:46
30 lat temu odrodził się w Polsce samorząd terytorialnego. 27 maja 1990 roku w wolnych wyborach wybraliśmy rady miast i gmin, w tym również Radę Miasta Siedlce. A później wybra...

Spacer dawnymi ulicami Siedlec 1903-1939

Historia10 kwietnia 2020, 20:43
Archiwum Państwowe w Siedlcach zaprasza na swoją stronę internetową, na której można od niedawna obejrzeć on-line wystawę zatytułowaną Spacer dawnymi ulicami Siedlec...

Jubileusz Siedleckiej Spółdzielni Mieszkaniowej

Historia27 września 2019, 16:12
Jesienią tego roku mija 60 lat od powstania Siedleckiej Spółdzielni Mieszkaniowej. Wniosek o założenie spółdzielni został złożony 5 listopada 1959 roku. W następnym roku sp&o...

Dr Rafał Dmowski: Czy siedlczanie znają historię miasta?

Historia16 września 2019, 11:57
Z postów w mediach społocznościowych wynika, że jest grupa siedlczan, która zna doskonale historię miasta. W Miejskiej Bibliotece Publicznej jest dużo opracowań, ale bra...

W Archiwum: Okupacja na hitlerowskich afiszach

Historia10 września 2019, 12:30
W Archiwum Państwowym w Siedlcach przy ul. Kościuszki 7 od 20 września można oglądać wystawę „Okupacja w hitlerowskich afiszach. W 80 rocznicę wybuchu II wojny światowej”. ...